काठमाडौं । जनताबाट पहिलो दलको रुपमा अनुमोदित भएको नेपाली कांग्रेस अहिले प्रतिपक्षमा बस्नुपर्ने स्थिति सिर्जना भएसँगै पार्टीभित्र बहस र छलफल शुरु गरिएको छ । विशेषगरी संस्थापन इत्तर पक्षले सभापति शेरबहादुर देउवाकै कारण कांग्रेस यो हविगतमा पुगेको आक्षेप लगाइरहेको छ ।
अन्तिम समयसम्म आइपुग्दा पनि सभापति देउवाले प्रधानमन्त्री र राष्ट्रपति नछोड्ने हठका कारण माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल प्रचण्ड एमालेको छहारीमा पुगेका थिए । गतसाता अघिल्लो दिन शनिबार एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले प्रचण्डको प्रधानमन्त्री बन्ने समय घर्किसकेको बताउँदै गर्दा आइतबार काखी च्यापे । यतिसम्मकी ओलीले देउवालाई फोन गरेर तपाईं ब्याक नहट्नुस् एमालेले प्रचण्डलाई प्रधानमन्त्री कुनै हालतमा बनाउँदैन सम्म भन्न भ्याउनुभएको विषय बाहिरिएका छन् । अर्को कुरा कांग्रेस कार्यसम्पादन समितिको बैठकले पनि आफ्नै नेतृत्वमा सरकार बनाउने गरी निर्णय गरिसकेको थियो । सो निर्णय महामन्त्रीद्वय विश्वप्रकाश शर्मा र गगन थापाकै उपस्थितिमा भएको कांग्रेस नेता मीन विश्वकर्माको भनाइ छ ।
संस्थापन पक्षको अहमताका कारण यो अवस्था आएको विश्लेषण गरिरहेको संस्थापन इतर पक्ष यसबाट पन्छिन खोजिरहेको छ । उसले यसमा सभापति देउवाको प्रमुख भूमिका रहेको निष्कर्ष निकालेपछि कांग्रेसभित्र दुवै समूहबीच आपसी असमझदारीको स्थिति उत्पन्न भएको देखिन्छ । सरकार गठनको रस्साकस्सी सुरु भइरहेका बेला नेपाली कांग्रेसले दोस्रो तहका नेताहरुलाई उपेक्षामा राख्यो । जबकि नेकपा एमाले र नेकपा माओवादी केन्द्रले दोस्रो तहका नेताहरु परिचालन गर्दा असम्भव नयाँ सरकारको समिकरण पनि सम्भव भयो । एमालेले नेपाली कांग्रेस र माओवादीसँग वार्ताका लागि दोस्रो तहका नेताहरु परिचालन गरेको थियो ।
त्यस्तै, माओवादीले पनि कांग्रेस र एमालेसँग सत्ता समिकरणका लागि आन्तरिक छलफल गर्न दोस्रो तहका नेताहरु सक्रिय बनाएको थियो । तर, नेपाली कांग्रेसले भने यो रणनीति निर्माण गर्न सकेन । पार्टीभित्र शक्तिशाली भनिएका दोस्रो तहका नेताहरुले पनि कांग्रेसको साख जोगाउन निर्णायक भूमिका निर्वाह गर्न सकेनन् । देउवालाई नै सारथी बनाएर हिड्नुभएका वरिष्ठ नेता रामचन्द्र पौडेल समेत देउवामाथि नै दोषारोपण गरिरहनुभएको छ ।
कांग्रेस यतिबेला आरोपप्रत्यारोपमा व्यस्त छ । कतिपय नेताहरुले विशेष महाधिवेशनको माग समेत गरिरहेका छन् । अहिलेको यो विषम परिस्थितिलाई कांग्रेसले कसरी ट्याकल गर्छ त्यो भने हेर्न बाँकी छ ।